บทบาทครูผู้เป็นกัลยาณมิตร

“ได้ความเป็นครู เมื่อเกิดความเป็นนักเรียน” (พระพรหมคุณาภรณ์)

“ในฐานะที่เรายังเป็นปุถุชน บางครั้งก็เกิดความหวั่นไหว เพลี่ยงพล้ำ ศรัทธาที่มีต่ออุดมคติ ที่ตั้งไว้ก็คลอนแคลนไปบ้าง เพราะเหตุปัจจัยบางอย่างชวนให้ท้อแท้ เหน็ดเหนื่อย สิ้นหวัง หมดกำลังใจ แต่ครูต้องมีเจตนารมณ์ที่แน่วแน่ในการมุ่งสร้างสังคม สร้างชาติบ้านเมือง ด้วยการสร้างเด็กให้เป็นพลเมืองดี ผลพลอยได้ก็คือการสร้างโลกให้น่าอยู่ หากครูสิ้นหวังเสียอาชีพเดียว โลกจะล้มละลาย สภาวะของสังคมที่เป็นอยู่ทุกวันนี้ ก็เพราะความอ่อนแอของครูบางส่วน ที่จิตวิญญาณของความเป็นครูไม่เข้มแข็งพอ” (อุบาสิกา รัญจวน อินทรกำแหง)

เมื่อพ่อแม่คือครูคนแรกของลูกที่บ้าน แล้ว ‘ครูที่โรงเรียน’ คือใคร ถ้าจะบอกว่าครูคือผู้ถ่ายทอดความรู้นั้น ครูคงไม่ต่างไปจากหมอกู๋ (กูเกิล) ที่มีความรู้อัดแน่น ทั้งที่ควรถ่ายทอดและไม่ควร หรือครูคือผู้สอนหนังสือสอนวิชา ให้เด็กอ่านออกเขียนได้สอบได้ ครูมีความหมายเพียงแค่นั้นหรือ?

ในการจัดการศึกษาแบบพุทธปัญญานั้น ผู้ที่เป็นครูจะต้องมีความเข้าใจความหมายและหน้าที่ของครูที่แท้จริงว่า ครูคือผู้สร้างโลก เป็นผู้นำทางจิตวิญญาณ ที่จะนำพาศิษย์ไปในทิศทางที่ถูกต้อง ด้วยการพัฒนาจิตให้เกิดสัมมาทิฏฐิ มีความคิดความเห็นที่ถูกตรง อันจะนำไปสู่การคิด พูด และทำในสิ่งที่ถูกต้อง

โรงเรียนปัญญาประทีปจึงมิได้คัดเลือกครูจากใบปริญญา แต่คัดจากปัญญาที่เข้าใจความต่างของ ‘คน’ กับ ‘มนุษย์’ เห็นความสำคัญของการ ‘ฝึก – ฝืน’ หรือ ‘การศึกษาที่แท้จริง’ รู้หน้าที่ของ ‘ครูผู้สร้างโลก’ และพร้อมที่จะเริ่มการศึกษาที่ตนเอง

กัลยาณมิตรธรรม ๗
(องค์คุณของกัลยาณมิตร, คุณสมบัติของมิตรดีหรือมิตรแท้ คือท่านที่คบหรือเข้าหาแล้วจะเป็นเหตุให้เกิดความดีงามและความเจริญ ในที่นี้มุ่งเอามิตรประเภทครูหรือพี่เลี้ยงเป็นสำคัญ / qualities of a good friend)

๑. ปิโย
น่ารัก ในฐานเป็นที่สบายใจและสนิทสนม ชวนให้อยากเข้าไปปรึกษา ไต่ถาม / lovable; endearing

๒. ครุ
น่าเคารพ ในฐานประพฤติสมควรแก่ฐานะ ให้เกิดความรู้สึกอบอุ่นใจ เป็นที่พึ่งใจ และปลอดภัย / estimable; respectable; venerable

๓. ภาวนีโย
น่าเจริญใจ หรือน่ายกย่อง ในฐานทรงคุณคือความรู้และภูมิปัญญาแท้จริง ทั้งเป็นผู้ฝึกอบรมและปรับปรุงตนอยู่เสมอ ควรเอาอย่าง ทำให้ระลึกและเอ่ยอ้างด้วยซาบซึ้งภูมิใจ / adorable; cultured; emulable

๔. วตฺตา จ
รู้จักพูดให้ได้ผล รู้จักชี้แจงให้เข้าใจ รู้ว่าเมื่อไรควรพูดอะไรอย่างไร คอยให้คำแนะนำว่ากล่าวตักเตือน เป็นที่ปรึกษาที่ดี / being a counsellor

๕. วจนกฺขโม
อดทนต่อถ้อยคำ คือ พร้อมที่จะรับฟังคำปรึกษาซักถามคำเสนอแนะวิพากษ์วิจารณ์ อดทน ฟังได้ไม่เบื่อ ไม่ฉุนเฉียว / being a patient listener

๖. คมฺภีรญฺจ กถํ กตฺตา
แถลงเรื่องล้ำลึกได้ สามารถอธิบายเรื่องยุ่งยากซับซ้อน ให้เข้าใจ และให้เรียนรู้เรื่องราวที่ลึกซึ้งยิ่งขึ้นไป / able to deliver deep discourses or to treat profound subjects

๗. โน จฏฺฐาเน นิโยชเย
ไม่ชักนำในอฐาน คือ ไม่แนะนำในเรื่องเหลวไหล หรือชักจูงไปในทางเสื่อมเสีย / never exhorting groundlessly; not leading or spurring on to a useless end

Back to Top

โรงเรียนปัญญาประทีป ๑๖๒ หมู่ ๑๒ บ้านหนองน้อย ซ.เมนะรุจิ ต.ปากช่อง อ.ปากช่อง จ.นครราชสีมา ๓๐๑๓๐ อีเมล์ panyaprateep@gmail.com

โทร. ๐๔๔-๓๑๘๒๒๙,๐๔๔-๗๕๖๑๐๔,๐๔๔-๗๕๖๒๐๗ โทรสาร ๐๔๔-๓๑๘๒๒๙ ต่อ ๑๐๕